De grondslagen - wat kun je hier uit halen?

De grondslagen - wat kun je hier uit halen?

Behalve het cijfermatige bestaat de jaarrekening ook uit een groot tekstueel deel: de grondslagen van waardering en bepaling van het resultaat. Zoë slaat deze meestal over, maar toch is dit een belangrijk deel van de jaarrekening. Het maakt nogal uit of een pand tegen een getaxeerde waarde of tegen de, 30 jaar geleden betaalde, aanschafwaarde wordt gewaardeerd. En juist dit staat in de grondslagen. De grondslagen zijn een toelichting op de balans en winst en verliesrekening, met als doel om de gebruiker te informeren over de wijze waarop de waarde van posten is bepaald.

Maar wat kun je hier dan in terug vinden? En waarom is dit belangrijk?

Er zijn namelijk verschillende manieren waarop de waarde van bepaalde posten wordt berekend. Dit kan tot misverstanden leiden. Om het voor de lezer van de jaarrekening begrijpelijk te houden, worden er enkele “basisregels” gespecificeerd, ook wel grondslagen genoemd.

Een aantal voorbeelden van ”basisregels” die hier worden benoemd, zijn: 

  • Waarderingmethodiek;
  • Afschrijvingsmethode;
  • Welke bijkomende kosten worden toegevoegd;
  • Hoe de opbrengsten worden berekend.

Voorbeeld:

Zoë haar koekjesfabriek is gevestigd in een pand dat haar eigen eigendom is. In de grondslagen wordt echter aangegeven dat bedrijfsmiddelen worden gewaardeerd tegen de verkrijgingsprijs (historische kostprijs) onder aftrek van afschrijvingen. Zij heeft het pand ooit gekocht voor € 500.000 en heeft er jaarlijks op afgeschreven, zodat de waarde op de balans nu € 400.000 is.

Doordat de lezer ziet dat de waardering op basis van historische kostprijs is, weet deze dat er meerwaarde in het pand zit (“stille reserve”). Stel nu dat het pand gewaardeerd zou zijn op actuele waarde dan zou het pand opgenomen zijn tegen de getaxeerde waarde. Als deze € 800.000 is, lijkt het dus dat de waarde van de onderneming € 400.000 hoger is, dan bij de waardering op historische kostprijs. Er is echter geen stille reserve meer. Voor je conclusies trekt over de waarde van de onderneming, is het heel verstandig om toch goed naar de grondslagen kijken.

Stelselwijziging

Het kan soms nuttig zijn om de jaarrekening te baseren op andere grondslagen. Dit heet een stelselwijziging. Een stelselwijziging wordt doorgevoerd als blijkt dat een ander stelsel een beter inzicht geeft in de financiële situatie van de onderneming. Het waarderen op actuele waarde zoals in bovenstaand voorbeeld is hiervan een mogelijkheid in, maar ook het waarderen of fiscale grondslagen of het anders waarderen van voorraden zijn bekende stelselwijzigingen. Als accountant zullen wij altijd meedenken of een stelselwijzing nuttig is.

Heb je vragen n.a.v. dit onderwerp, neem dan contact met ons op!